‘Dit mag nooit vergeten worden’
Het is een koude februarinacht in Khodzjali, Azerbeidzjan. Na een maandenlange blokkade vallen Armeense soldaten de stad binnen. De inwoners moeten halsoverkop hun huizen verlaten en worden de bossen in gedreven waar ze slachtoffer worden van geweld, marteling en moord. Durdana Aliyeva maakt het als jonge vrouw mee van dichtbij – en het heeft haar voor het leven getekend.
Doodsbang
‘Als ik aan die nacht denk, zijn mijn ogen vol tranen en de pijn in mijn hart is hevig. Op dat moment was ik pas twintig jaar oud en werkte als telefoniste, een cruciale baan in tijden van oorlog waar communicatie van vitaal belang was. Maandenlang werd ik via de telefoon gechanteerd en bedreigd door Armeense soldaten. Ik was doodsbang en mijn angst bleek terecht. Alles wat ze dreigden te doen, voerden ze uit, zo zou later blijken.’
Op de vlucht
Tijdens de nacht van 25 op 26 februari zijn er schoten te horen in Khodzjali. De Armeniërs vallen de stad binnen. Durdana en haar familie vluchten naar de kelder, maar beseffen al snel dat ze de stad moeten verlaten. De luchthaven is ingenomen en de bossen zijn hun enige optie. ‘Om het bos te bereiken, moesten we eerst de rivier oversteken. Het was ijskoud en het sneeuwde. Veel mensen vroren onderweg dood.’
Gescheiden
‘In de bossen werden we opgewacht door Armeense soldaten die ons beschoten. Veel mensen kwamen om. De beelden staan nog op mijn netvlies gebrand. Mijn broer en ik werden samen met een paar anderen meegenomen naar het detentiecentrum, zodat wij geruild konden worden voor Armeense soldaten die werden vastgehouden. Daar werden we van elkaar gescheiden.’
Verstopt
‘Ik werd met andere vrouwen en kinderen vastgehouden in een kleine ruimte. Na een dag werden we weer vrijgelaten. Maar ik wist dat mijn broer nog werd vastgehouden en wilde hem niet achterlaten. Hij was, voor zo ver ik toen wist, alles wat ik nog had. Dus verstopte ik me. Pas na een dag werd ik ontdekt. Acht dagen lang hebben ze mij gegijzeld.’
Elke wond kan helen, behalve het verlies van je thuis
Misbruikt en mishandeld
Wat Durdana tijdens die acht dagen meemaakt in het detentiecentrum, is niet in woorden te omschrijven. Haar emoties, haar onschuld, haar trots en haar ‘maagdelijke gevoelens’ worden vernederd. ‘Ik werd misbruikt en mishandeld. Voornamelijk door Karo, het hoofd van de brandweer. Elke keer als ik koud water aanraak, herinner ik me hoe hij me sloeg en me probeerde te verdrinken. Ik wenste de dood van God. Maar ik overleefde het, keer op keer.’
Huilen
Op een dag neemt Karo Durdana mee naar haar ouderlijk huis in Khodzjali. Daar ziet ze hoe haar geboortestad is verwoest en verbrand. ‘Ik was zo overstuur. Elke wond kan helen, behalve het verlies van je thuis. Ik huilde om mijn land en haar bewoners. Ik keek naar de twaalf treden die naar het huis leidden. Als klein meisje fantaseerde ik dat ik van deze trap afdaalde in een mooie trouwjurk met witte schoenen. Ik was nog zo jong en zat vol wensen en verlangens. Mijn onvervulde verlangens brandden. Terwijl ik huilend naar ons huis keek, dreigden de Armeniërs me om te brengen. Maar dat kon niet, want ze waren van plan om me te ruilen met Armeense gevangenen. Op 4 maart gebeurde dat, dankzij Allahverdi Bagirov. Hij is een nationale held.‘
Herenigd
‘Het moment dat ik werd herenigd met mijn broer vergeet ik nooit meer. Hij was ook gegijzeld en mishandeld. We konden alleen maar huilen. Ik heb na mijn vrijlating een jaar lang in het ziekenhuis gelegen. Maar het leven ging door. Ik trouwde met een Azerbeidzjaanse man die mij accepteerde zoals ik ben, met al mijn trauma’s. Hij overleed enkele jaren geleden en ik mis hem iedere dag. Samen kregen we een dochter. Door haar leef ik nog.’
Steun
‘De gebeurtenissen in 1992 hebben mij getraumatiseerd voor het leven. Jarenlang heb ik niemand over deze verschrikking verteld. Ik schaamde me. Maar elke avond, wanneer ik mijn hoofd op mijn kussen leg, worden mijn gedachten overspoeld door de herinneringen aan wat ik heb doorgemaakt. Voor mij is schrijven soms makkelijker dan praten. Daarom heb ik een boek geschreven. Ik heb veel steun ontvangen, wat heeft geleid tot waardevolle ontmoetingen. Onder andere de presidentsdochter van Azerbeidzjan en Erdogan hebben mij gesteund. Ik vind het belangrijk om mijn verhaal te delen. Want dit mag nooit vergeten worden.’
-
Waarom goede sneakers belangrijk zijn In de drukke wereld van vandaag zijn sneakers voor dames veel meer dan alleen casual schoenen. Of je nu onderweg bent naar werk, afspraken buiten de deur hebt of je vrije tijd actief doorbrengt, een goed paar sneakers kan het verschil maken in comfort, uitstraling en zelfvertrouwen. Slecht passende of oncomfortabele schoenen kunnen leiden tot vermoeide voeten, rugklachten en zelfs een verminderde concentratie.
-
Wat is het toch heerlijk om een paar goede laarzen te bezitten. Vooral in de winter is het fijn, omdat vooral chunky laarzen vaak voorzien zijn van een goed profiel. En dat is wel zo fijn als het vriest of sneeuwt. Maar laarzen kunnen eigenlijk ieder seizoen gedragen worden, omdat ze in veel soorten worden gemaakt.
-
Dit seizoen draait volledig om gebreide items die niet alleen zacht aanvoelen, maar ook je hele look een relaxte sfeer geven. Zodra de temperatuur zakt, grijp je automatisch naar iets wat troost biedt zonder in te leveren op stijl. Denk aan grovere steken die volume geven of juist fijne structuren die subtiel meebewegen met je lichaam.
-
We denken bij zelfzorg vaak aan rustmomenten, goed eten of beter naar ons lichaam luisteren. Maar hoe we wonen speelt minstens zo’n grote rol. Je huis is de plek waar je oplaadt, waar je leven zich afspeelt en waar je tot jezelf komt.
-
Waar vroeger de decemberdagen werden afgeteld met een kartonnen doos vol piepkleine chocolaatjes, is de adventskalender inmiddels helemaal opnieuw uitgevonden. En eerlijk is eerlijk: de volwassen variant is misschien nog wel leuker.
-
Een vakantie is vaak precies wat je nodig hebt om weer op te laden. Even weg uit de routine, even geen to-do lijstjes en even niets moeten. Een verblijf op een vakantiepark geeft je die welverdiende ruimte.
-
Het internet stelt ons in staat om op elk gewenst moment de beste deal te vinden. Waar onze ouders nog van winkel tot winkel liepen, op zoek naar dat ene buitenkansje, kunnen we tegenwoordig vanuit onze luie stoel de prijzen en aankoopvoorwaarden met elkaar vergelijken.
-
Het creëren van een aangename akoestische sfeer in huis is essentieel voor comfort en welzijn. Of je nu in een appartement woont met dunne muren of in een huis met harde vloeren; storende geluiden en echo’s kunnen je rust flink verstoren.
-
Het leven zit vol onverwachte situaties waarin juridische hulp ineens van pas komt. Of je nu een conflict hebt met je werkgever, een geschil met een buurman of een probleem met een aankoop; het is altijd fijn om te weten dat je niet alleen staat. Veel mensen denken dat juridische bijstand iets is voor grote, complexe zaken, maar in het dagelijks leven kan het juist in kleine kwesties een wereld van verschil maken.
-
Zodra je de 50 bent gepasseerd, kan het kopen van een huis soms voelen als een enorme uitdaging. De woningmarkt is competitief, je financiële situatie kan complexer zijn door andere verplichtingen en de energie om alles te regelen, lijkt soms te ontbreken.



