Als gevolg van kanker kun je problemen ondervinden met het uitvoeren van dagelijkse activiteiten. Dit kan onder meer veroorzaakt worden door pijnklachten, waardoor je minder goed kunt bewegen, of door vermoeidheidsklachten. Middels praktische ondersteuning is hier iets aan te doen.
Ergotherapie
Kanker kan het welbevinden en de kwaliteit van leven ernstig aantasten. Voor patiënten én voor de naasten kan ergotherapie veel betekenen. Dit kan in elke fase van de ziekte: tijdens de periode van de behandeling, de periode van herstel, de palliatieve fase en het terminale stadium. Soms zijn er concrete oplossingen mogelijk, soms gaat het om oplossingen die de ziekte draaglijker maken.
Aandachtsgebieden
Dit zijn de aandachtsgebieden van ergotherapie:
- Vermoeidheid
- Cognitieve problemen
- Pijn
- Comfort
- Mobiliteitsproblemen en verminderde zelfredzaamheid
- Problemen met dagbesteding
- Re-integratie
- Sociale participatie
- Overbelasting van de mantelzorger
Vermoeidheid
Vermoeidheid is een van de meest voorkomende gevolgen van kanker. De ergotherapeut kan je van advies voorzien bij hulpvragen als ‘hoe verdeel ik mijn (verminderde) energie zo goed mogelijk over de dag, om toch datgene te kunnen doen wat ik belangrijk vind om te kunnen doen?’.
Dagelijkse activiteiten
Een andere hulpvraag kan zijn: ‘hoe kan ik zo lang mogelijk in mijn eigen thuissituatie blijven?’ of ‘zijn er voorzieningen die het uitvoeren van dagelijkse activiteiten kunnen vergemakkelijken?’.
Als je mobiliteit (tijdelijk) achteruit is gegaan omdat lopen of fietsen te veel energie kost, maar je wilt toch zelf naar buiten kunnen gaan, dan kan een ergotherapeut met je meedenken over een vervoersvoorziening die op dat moment bij je past. Hierbij kun je denken aan een scootmobiel of een rolstoel. Deze voorzieningen zijn via de WMO aan te vragen en worden in bruikleen verstrekt. De ergotherapeut begeleidt het traject van het aanvragen van een voorziening tot het hiermee leren omgaan.
Gevoelsstoornis
Een verminderd gevoel in handen of voeten of juist overgevoelig zijn voor prikkels kan een gevolg zijn van de chemotherapie of bestraling. Hierdoor kan het lastig zijn om het verschil tussen warm en koud te ervaren. De ergotherapeut bekijkt de activiteiten waarbij deze gevoelsstoornis een probleem zou vormen (zoals bijvoorbeeld bij het koken) en hoe je hier toch op een veilige manier mee kunt omgaan. Een handspalkje kan bijvoorbeeld helpen als je overgevoelig bent voor aanrakingen.
Lymfoedeem
Lymfoedeem is een veel voorkomend probleem na een borstoperatie. Dit veroorzaakt pijnklachten, waardoor je je arm minder goed kunt gebruiken. Het reiken om iets uit pakken, het tillen van een zware tas of jezelf aankleden: het zijn voorbeelden van handelingen die moeilijker kunnen worden. Een ergotherapeut kijkt naar welke problemen je ervaart op het gebied van zelfverzorging, huishoudelijke activiteiten, werk en/of hobby’s.
Cognitie
Als gevolg van chemotherapie kunnen er cognitieve problemen ontstaan. Vergeetachtigheid of concentratieverlies zijn veel gehoorde problemen. Soms kan men moeite krijgen met het plannen van activiteiten of het aanbrengen van structuur in de dag. Een ergotherapeut kan hierin hulp bieden door bijvoorbeeld strategieën aan te leren, waardoor je beter leert omgaan met het probleem. Bij het ervaren van angst of stress kunnen ontspanningsoefeningen helpen om je meer rust te geven.
Hulp bij herstel
Ook als je ‘schoon’ bent, kan de ergotherapeut van betekenis zijn. De ‘na’-klachten, zoals vermoeidheid, spierpijn en een verminderde conditie, zijn vaak nog steeds aanwezig. Het oppakken van je ‘normale’ leven kan hierdoor bemoeilijkt worden. Een terugkeer naar een werksituatie speelt vaak een belangrijke rol, maar kan erg moeilijk zijn om zelf weer in gang te zetten. Een multidisciplinaire behandeling waarbij de ergotherapeut met meerdere disciplines samenwerkt, kan hierin ondersteunen.
Maatwerk
Ergotherapie is erop gericht om je zo zelfstandig mogelijk en naar eigen tevredenheid door het leven te laten gaan. Tijdens het eerste contact bespreekt de ergotherapeut met je wat voor jou belangrijke zaken zijn om mee aan de slag te gaan. Samen stel je doelen op die je wilt bereiken. Jij staat centraal. Maar er wordt ook gekeken naar je omgeving, en welke rol een partner bijvoorbeeld kan spelen bij het behalen van je doelen.
Positief effect
Vervolgens wordt besproken op welke manieren er aan je doelen gewerkt kan worden om deze te behalen, of hoe er in ieder geval voor gezorgd kan worden dat je meer tevreden raakt over je manier van functioneren. Want als je weer die dingen kunt doen die belangrijk voor je zijn, heeft dat een positief effect op je welbevinden. Goed om te weten: ergotherapie wordt vergoed vanuit de basisverzekering en je kunt direct contact opnemen.
